Tối ngày 26/9/2026, trong không gian trang nghiêm của Lễ tưởng niệm và Khai hội Lễ hội Côn Sơn – Kiếp Bạc mùa Thu năm 2026 tại Hải Phòng, Bộ nhận diện thương hiệu Di sản thế giới Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc sẽ chính thức được công bố tới đông đảo nhân dân và du khách. Sự kiện đánh dấu bước chuyển quan trọng sau khi quần thể chính thức được UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa Thế giới, mở ra chặng đường mới trong công tác quản lý, bảo tồn và quảng bá đồng bộ cho một di sản liên tỉnh đặc biệt.
1. Một biểu tượng chung – Tầm nhìn kết nối di sản liên tỉnh
Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc là một chuỗi di sản gồm 12 điểm di tích thành phần phân bố trên không gian rộng lớn thuộc ba địa phương Quảng Ninh, Hải Phòng và Bắc Ninh. Các điểm di tích được liên kết chặt chẽ bởi mạch nguồn lịch sử thời Trần, tư tưởng Phật giáo Trúc Lâm và mối quan hệ giữa nhà nước, tôn giáo với cộng đồng.
Việc ba tỉnh/thành thống nhất lựa chọn và dùng chung một bộ nhận diện giúp giải quyết bài toán quản trị di sản chuỗi. Thay vì tiếp cận các di tích như những điểm đến riêng lẻ, ngôn ngữ thị giác thống nhất giúp công chúng và du khách quốc tế dễ dàng nhận biết toàn bộ quần thể là các bộ phận liên kết hữu cơ của một chỉnh thể di sản chung.
2. Thuyết minh thiết kế: Sự gặp gỡ giữa di sản lịch sử và ngôn ngữ đương đại
Bộ nhận diện được xây dựng từ việc chắt lọc các mô-típ mỹ thuật Phật giáo và nghệ thuật thời Trần tiêu biểu, chuyển hóa thành biểu tượng thị giác cô đọng:
Hoa cúc ở vị trí trung tâm: Tượng trưng cho con người, khí tiết thanh cao, sức sống bền bỉ và tinh thần “nhập thế” phụng sự xã hội của Phật giáo Trúc Lâm. Trong không gian Thiền học, sắc hoa cúc vàng còn gắn liền với trí tuệ Bát Nhã và sự tỉnh thức.
Lá bồ đề bao ngoài: Tượng trưng cho Tuệ giác, sự giác ngộ và tinh thần “phản quang tự kỷ” (soi sáng bản tâm), đồng thời đóng vai trò là không gian bao chứa kết nối các yếu tố.
Các dải lá cúc cách điệu: Được sắp xếp theo nhịp điệu “cái xuôi cái ngược” đặc trưng của gốm hoa nâu thời Trần, thể hiện nguyên lý “duyên khởi” và sự vận động liên tục, gợi hành trình kết nối, trao truyền giá trị di sản qua không gian và thời gian.
Màu sắc và Kiểu chữ: Hệ màu chủ đạo gồm màu vàng (ánh sáng, trí tuệ, hoa cúc) và màu nâu đất (gốm hoa nâu, sự mộc mạc nền tảng), tạo nên bảng màu trầm ấm và trang trọng. Font chữ chính mang đường nét góc cạnh dứt khoát thể hiện Hào khí Đông A, kết hợp font chữ phụ dáng tròn viên dung thể hiện tinh thần tùy duyên và hiện đại.
Thông điệp cốt lõi: Bộ nhận diện hướng tới ba giá trị xuyên suốt là “TRÍ TUỆ – HÒA HỢP – LAN TỎA”. Tổng thể biểu tượng truyền tải thông điệp: Lấy trí tuệ làm nền tảng, lấy hòa hợp làm phương thức ứng xử và lấy sự lan tỏa những giá trị tốt đẹp làm cầu nối giữa quá khứ, hiện tại và tương lai.
3. Đưa di sản vào đời sống đương đại và trải nghiệm số
Để bộ nhận diện thực sự có sức sống, Ban Tổ chức triển khai lắp đặt 02 biểu tượng nhận diện quy mô lớn tại các cổng chào dẫn vào khu di tích Côn Sơn và Kiếp Bạc. Đồng thời, hình ảnh nhận diện được ứng dụng đồng bộ trên hệ thống biển chỉ dẫn, bản đồ tuyến tham quan, tài liệu giới thiệu, gian hàng triển lãm OCOP và các sản phẩm quà lưu niệm.
Đáng chú ý, công nghệ số đã được tích hợp mạnh mẽ thông qua mã QR trên nền tảng Smart Hải Phòng. Chỉ với một lần quét mã, du khách có thể tra cứu toàn bộ sơ đồ không gian lễ hội, vị trí bãi đỗ xe, phân luồng giao thông, lịch trình nghi lễ cùng các điểm dịch vụ ăn uống, lưu trú uy tín. Sự kết hợp giữa nghi lễ truyền thống với mô hình “Lễ hội mở” và tiện ích số hóa khẳng định năng lực quản trị chuyên nghiệp, nâng cao chất lượng phục vụ du khách khi về thăm miền Di sản thế giới.
Ban Quản lý di tích Côn Sơn – Kiếp Bạc